ฮอร์โมน คือ สารที่ร่างกายของมนุษย์เราผลิตขึ้นมา ฮอร์โมนของผู้หญิง ได้แก่ เอสโตรเจน และ โปรเจสเตอโรน ในร่างกายของผู้หญิงจะเริ่มผลิตฮอร์โมนเหล่านี้ ก่อนที่จะมีประจำเดือนในแต่ละครั้ง ฮอร์โมนจะเป็นตัวกำหนดว่า เมื่อไหร่ผู้หญิงสามารถที่จะท้องได้ เพราะมันจะเป็นตัวควบคุมการตกไข่ และรอบเดือน การผลิตฮอร์โมนจะลดลงตามอายุขัยของผู้หญิง การลดจำนวนลงของฮอร์โมนจะนำไปสู่ การหมดประจำเดือน ซึ่งโดยเฉลี่ยแล้วอยู่ที่อายุ 51 ปี
ในช่วงรอบเดือนร่างกายของผู้หญิงจะเตรียมพร้อมสำหรับโอกาสในการตั้งท้อง ซึ่งโดยปกติแล้วรอบเดือนจะอยู่ระหว่าง 23–35 วันในช่วงต้นของรอบเดือนแต่ละเดือนจะมีประจำเดือน ช่วงความยาวของรอบเดือนจะนับจากวันแรกที่มีประจำเดือนไปถึงวันแรกของการมี ประจำเดือนครั้งต่อไป ผู้หญิงส่วนมากมีการคลาดเคลื่อนของช่วงความยาวของรอบเดือนจาก 3–5 วันไปจนถึงเป็นอาทิตย์
ปกติแล้วการมีประจำเดือนจะอยู่ระหว่าง 2–8 วัน โดยเฉลี่ยแล้วอยู่ที่ 5 วัน ในช่วงของการมีประจำเดือนอาจจะมีก้อนเลือดเล็กๆออกมาด้วย ซึ่งถือว่าเป็นเรื่องปกติธรรมดา โดยเฉพาะอย่างยิ่งหากว่ามีประจำเดือนมามากๆ ปริมาณของประจำเดือนสามารถที่จะเปลี่ยนแปลงได้ในวันถัดไป หรือรอบเดือนครั้งต่อไป
การมีประจำเดือนที่ผิดปกติอาจมีลักษณะ อย่างเช่น ประจำเดือนมากระปริดกระปรอย มีประจำเดือนมาก หรือ การที่ประจำเดือนขาด ความผิดปกติของการมีประจำเดือนที่ไม่ถึงขั้นรุนแรง ปกติแล้วไม่จำเป็นต้องเข้ารับการรักษาพยาบาลใดๆ
ประจำเดือนมากระปริดกระปรอย หมายความว่า ในระหว่างที่มีประจำเดือนมีเลือดออกแบบไม่สม่ำเสมอ ไม่ว่าจะเป็นปริมาณหรือระยะเวลา หากว่าประจำเดือนมาสม่ำเสมอแต่เลือดออกเยอะมาก สาเหตุ คือ การมีประจำเดือนมาก การที่มีประจำเดือนมาก ค่อนข้างที่จะเป็นเรื่องปกติในผู้หญิงอายุระหว่าง 15–50 ปี
ปกติแล้วสาเหตุที่ประจำเดือนขาดก็คือ ตั้งท้อง ฉะนั้นการตรวจสอบว่าตั้งท้องหรือไม่เป็นสิ่งสำคัญที่ควรทำ หากว่าสาเหตุไม่ได้มาจากการตั้งท้องแล้ว ต้องพยายามหาสาเหตุของการที่ประจำเดือนไม่มา
การตรวจภายใน (การตรวจรักษาโรคทางด้านสุตินรีเวชกรรม) สมควรทำการตรวจภายในทุกๆช่วง1–3 ปี เสมอ และทุกครั้งที่มีอาการผิดปกติเกี่ยวกับภายในของผู้หญิง หรือ มีปัญหาภายในท้องน้อย ให้ปรึกษาแพทย์ทันที หากว่าก่อนหน้านี้มีประจำเดือนมาอย่างสม่ำเสมอแล้วขาดหายไปเกินกว่า 3 เดือน หรือหากว่ามีปัญหาประจำเดือนมามาก หรือมีปัญหาประจำเดือนมาแบบไม่สม่ำเสมออย่างต่อเนื่อง หรือมีปัญหาปวดท้องน้อย
แพทย์ทั่วไปตามศูนย์สุขภาพ หรือ แพทย์ผู้เชี่ยวชาญนรีเวชวิทยา หรือนรีแพทย์ จะเป็นผู้ทำการตรวจวินิจฉัยทางนรีเวช ซึ่งการวินิจฉัยทางนรีเวชทำโดยการตรวจท้องส่วนล่างอย่างละเอียด รวมทั้งการตรวจภายในของสตรี หรือถ้าจำเป็นที่ต้องทำการตรวจหน้าอกอย่างละเอียดด้วย
